Manuel Castells

Manuel Castells (ur. w 2 lutego 1942 w Hellín, Albacete, w Hiszpanii) socjolog, badający kondycję człowieka i społeczeństwa w kontekście procesów usieciowienia życia społecznego oraz aktywności komunikacyjnej człowieka. Castells należy do najczęsciej cytowanych badaczy procesów komunikowania na świecie. Ponadto należy do prestiżowego Collegium International, organizacji liderów z politycznym, naukowym i etycznym doświadczeniem, których celem jest rekomendowanie właśwych środków w osiąganiu celów wspólczesnego społeczeństwa.

Manuel Castells wychował się w Barcelonie w rodzinie konserwatywnej. Tam również rozpoczął studia. Następnie ze względu na działalność  opozycyjną przeciwko dyktaturze Francisco Franco musiał wyjechać do Paryża. Ukończył tam studia z zakresu prawa i ekonomii. Doktoryzował się na socjologii a następnie habilitował (Doctorat d’Etat).

Karierę uniwersytecką rozpoczął w wieku 24 lat w 1966 na Uniwersytecie Paryżu, skąd został usunięty po zamieszkach studenckich 1968 roku. Od 1970 do 1979 pracuje w École des hautes études en sciences sociales w Paryżu. Zetknął się tam z takimi naukowcami jak Alain Touraine, Rene Lefebre i Hernando Cardozo. W 1979 mianowano go profesorem socjologii i planowania regionalnego na Uniwersytecie kalifornijskim w Berkeley. W 2001 roku zaczął również wykładać w Open University of Catalonia (UOC) w Barcelonie. W 2003 roku, opuścił UC w Berkley by dołączyć do Annenberg School for Communication University of Southern California (USC).

Manuel Castells jest laureatem wielu prestiżowych nagród oraz doktorem honoris causa uczelni na całym świecie.

Poglądy naukowe

Castells określa siebie jako osobę osadzoną w trzech kulturach: Hiszpanii, Francji i Stanów Zjednoczonych. Jego badania empiryczne i wysiłek zaowocowały wieloma publikacjami.

Castells grał jedną z pierwszoplanowych ról w rozwoju marksistowskiej socjologii miasta. W swojej działalności badawczej akcentował wagę ruchów społecznych w pełnym konfliktu krajobrazie miejskim. W działalności badawczej inspirował się poglądami Alaina Touraine’a, którego uznał za swego “intelektualnego ojca”. Wprowadził autorską koncepcję “konsumpcji kolektywnej” (collective consumption). We wczesnych latach 80-tych castells porzucił paradygmat marksistowski na rzecz roli nowych technologii w restrukturyzacji współczesnych społeczeństw w skali globalnej. W latach 90-tych XX wieku Castells poświęcił się pracy nad teorią tzw. “społeczeństwa sieci”.

Analizy Castellsa oparte są o trzy podstawowe wymiary - produkcję, władzę i doświadczenie. W swoich pracach Castells akcentuje, że organizacja gospodarki, instytucji państwowych, oraz tożsamości jednostki są podstawowymi źródłami dynamiki społecznych przemian.

Opisując rozwój internetu Castells akcentuje zatem rolę państwa i jego struktur, a także zaangażowanych grup społecznych (hackerzy) w jego rozwój.

Manuel Castells jest samodzielnym autorem około 20 książek i ponad 100 artykułów. Jego pierwsze dzieło “Kwestia miejska” opublikowane w roku 1972 zostało przetłumaczone na 10 języków i zyskało sobie miano pozycji klasycznej w całym świecie naukowym. Inne ważne publikacje dotyczące tej tematyki to “The City and the Grassroots” (1983) oraz “The Informational City” (1989). Problematyce zmiany społecznej wprowadzonej przez rewolucję technologiczną poświecił monumentalną trylogię “The Information Age: Economy, Society and Culture”. Tom pierwszy “The Rise of the Network Society” (1996 uzupełniona 2000), tom drugi “The Power of Idenity” (1997), tom trzeci “End of Millennium” (1998 uzupełniona 2000). Trylogia została przetłumaczona na 12 języków, wzbudziła wiele dyskusji i stanowi źródło inspiracji dla naukowców, zainteresowanych zmianami zachodzącymi we współczesnym społeczeństwie globalnym.

W 2001 napisał książkę popularyzującą idee zawarte w “The Information Age” - “Galaktykę Internetu”, której tytuł był nawiązaniem do dzieła Marshalla McLuhana “Galaktyka Gutenberga”.

Bibliografia prac Manuela Castellsa w języku angielskim

1. The Rise of the Network Society, The Information Age: Economy, Society and Culture Vol. I. Cambridge, MA; Oxford, UK: Blackwell. ISBN 978-0631221401.
2. The Power of Identity, The Information Age: Economy, Society and Culture Vol. II. Cambridge, MA; Oxford, UK: Blackwell. ISBN 978-1405107136.
3. End of Millennium, The Information Age: Economy, Society and Culture Vol. III. Cambridge, MA; Oxford, UK: Blackwell. ISBN 978-0631221395.
4. The Urban Question. A Marxist Approach (trans: Alan Sheridan). London, Edward Arnold (1977) (Original publication in French, 1972)
5. City, Class and Power. London; New York, MacMillan; St. Martins Press (1978)
6. The Economic Crisis and American Society. Princeton, NJ, Princeton UP (1980)
7. The City and the Grassroots: A Cross-cultural Theory of Urban Social Movements. Berkeley: University of California Press (1983)
8. The Informational City: Information Technology, Economic Restructuring, and the Urban Regional Process. Oxford, UK; Cambridge, MA: Blackwell (1989)
9. The Internet Galaxy, Reflections on the Internet, Business and Society. Oxford, Oxford University Press (2001)
10. The Information Society and the Welfare State: The Finnish Model. Oxford UP, Oxford (2002) (co-author, Pekka Himanen )
11. The Network Society: A Cross-Cultural Perspective. Cheltenham, UK; Northampton, MA, Edward Edgar (2004), (editor and co-author), ISBN 978-1845424350.
12. The Network Society: From Knowledge to Policy. Washignton, DC, Center for Transatlantic Relations (2006) (co-editor)
13. Mobile Communication and Society: A Global Perspective. Cambridge, MA, MIT Press (2006) (co-author)
14. Epilogue of Pekka Himanen’s The Hacker Ethic.

Bibliografia prac Manuela Castellsa w języku polskim

1. Galaktyka Internetu: Refleksje nad Internetem, biznesem i społeczeństwem, Poznań 2003, Dom Wydawniczy Rebis, ISBN 8373012338 (The Internet Galaxy 2001)
2. Siła tożsamości, przeł. Sebastian Szymański, Warszawa 2008, Wydawnictwo Naukowe PWN, ISBN 978-83-01-15583-4 (Power of identity 1997)
3. Społeczeństwo sieci, przeł. Kamila Pawluś, Mirosława Marody, Janusz Stawiński, Sebastian Szymański; Warszawa 2007, Wydawnictwo Naukowe PWN, ISBN 978-83-01-15148-5 (Rise of the network society 1996)
4. Kwestia miejska, przedm. opatrzył Bohdan Jałowiecki, przeł. z fr. B. Jałowiecki, Jacek Piątkowski, Warszawa 1982 Państ. Wydaw. Naukowe, ISBN 8301028041 (La Question urbaine 1972)

Opracowano na podstawie: pl.wikipedia.org, en.wikipedia.org, manuelcastells.info